Wat is het
Ontsteking van het tandvlees
Gingivitis is een ontsteking van alleen het tandvlees (de gingiva), zonder dat er dieper steunweefsel of kaakbot verloren gaat. Het ontstaat door tandplak — de dagelijkse bacterielaag — die langs de tandvleesrand blijft zitten. Het tandvlees reageert daarop met roodheid, zwelling en bloeding. Gingivitis is heel gewoon: vrijwel iedereen heeft er weleens mee te maken.
Het goede nieuws: gingivitis is omkeerbaar. Met goede mondhygiëne herstelt het tandvlees zich meestal binnen een tot twee weken volledig. Het minder goede nieuws: onbehandeld kan het overgaan in parodontitis, waarbij de schade wél blijvend is.
Herkennen
Waaraan je het merkt
Bloedend tandvlees — bloeding bij poetsen of flossen is het bekendste en vaak eerste teken.
Rood & gezwollen — gezond tandvlees is lichtroze en strak; ontstoken tandvlees is roder, gezwollen en glanzend.
Soms slechte adem — de bacteriën langs de tandvleesrand kunnen een onaangename adem geven.
Bloedend tandvlees is geen reden om zachter of minder te poetsen — het is juist een teken dat die plek meer aandacht nodig heeft. Bij goede, dagelijkse reiniging stopt de bloeding meestal vanzelf binnen één tot twee weken.
Oorzaken
Plaque is de motor
De directe oorzaak is vrijwel altijd tandplak die te lang blijft zitten. Een aantal factoren kan gingivitis verergeren of in de hand werken:
Onvoldoende reiniging
Vooral langs de tandvleesrand en tussen de tanden, waar plaque zich ophoopt.
Roken
Roken verstoort de doorbloeding; het tandvlees bloedt minder, waardoor ontsteking langer onopgemerkt blijft.
Hormonale veranderingen
Zwangerschap, puberteit en sommige medicijnen maken tandvlees gevoeliger voor ontsteking.
Aanpak
Zelf op te lossen — meestal
De behandeling van gingivitis begint bij jezelf: consequent en goed reinigen. Twee keer per dag poetsen met fluoridetandpasta en één keer per dag interdentaal reinigen laten de ontsteking in de regel verdwijnen. Zit er tandsteen, dan is een reiniging bij de mondhygiënist nodig, omdat plaque zich daaraan hecht en je het zelf niet wegpoetst.
Blijft het tandvlees ondanks goede mondhygiëne bloeden, of trekt het zich terug en ontstaan er "langere" tanden? Laat het dan beoordelen. Dat kan wijzen op parodontitis, waarbij het steunweefsel wordt aangetast — en dat vraagt gerichte behandeling.
Onderbouwing
Gingivitis vóór zijn
Gingivitis is de omkeerbare voorfase van parodontitis. Het onderscheid is cruciaal: bij gingivitis is er nog géén verlies van steunweefsel, bij parodontitis wél. Daarom is het tandvlees een vast onderdeel van elke controle, en wordt bij tekenen van ontsteking gericht poets- en reinigingsadvies gegeven.
De basis blijft dagelijkse mondhygiëne, ondersteund door professionele reiniging waar nodig. Meer over parodontale screening →
Zie ook
Verwante onderwerpen
- Parodontitis — waar gingivitis in kan overgaan als het onbehandeld blijft.
- Interdentale reiniging — juist tussen de tanden begint tandvleesontsteking.
- Tandsteen — verhard plaque dat de ontsteking in stand houdt.
- Parodontale screening — hoe de tandarts de conditie van het tandvlees meet.